Gatunki

Attacus Atlas - największa ćma świata

5 min czytaniaZespół FlyDom
Attacus Atlas - największa ćma świata z charakterystycznymi wzorami na skrzydłach
do 24-26 cmrozpiętości

Temperatura

Optymalna temperatura to około 22-25°C (standardowa temperatura pokojowa). Ćma atlas pochodzi z tropików i potrzebuje ciepła. Temperatura nie powinna spadać poniżej 14°C.

Wilgotność

Lekko spryskuj kokon wodą raz dziennie – wystarczy delikatna mgiełka. Nie zalewaj! W przeciwieństwie do niektórych innych gatunków, ćma atlas nie lubi nadmiernej wilgoci.

Wskazówka

Farma FlyDom utrzymuje odpowiedni mikroklimat. Wystarczy codzienne lekkie spryskanie i temperatura pokojowa.

Skąd pochodzi ćma atlas?

Attacus atlas to mieszkanka tropikalnych i subtropikalnych lasów Azji Południowo-Wschodniej. Jej naturalny zasięg obejmuje imponujący obszar: Nepal, Indie, Bangladesz, Bhutan, Birmę, Tajlandię, Kambodżę, Wietnam, Laos, Indonezję (Jawa, Bali, Sumatra), a nawet część Filipin i południową Japonię (wyspy Riukiu i Okinawa).

Gatunek został opisany przez samego Karola Linneusza w 1758 roku w jego przełomowym dziele Systema Naturae. Nazwa "Atlas" nawiązuje do tytana z mitologii greckiej, który dźwigał niebo na swoich barkach – odpowiednie porównanie dla tak gigantycznego owada!

Co ciekawe, w Hongkongu ćmę tę nazywają po kantońsku "ćmą z głową węża" – nawiązując do charakterystycznego wyglądu końcówek przednich skrzydeł.

Imponujące rozmiary

Ćma atlas to oficjalnie jedna z największych ciem na świecie. Pod względem powierzchni skrzydeł jest absolutną rekordzistką – około 400 cm², czyli niemal wielkość kartki A4!

  • Rozpiętość skrzydeł: do 24-26 cm (rekord: 26,2 cm – samica z Jawy, 1922 r.)

  • Powierzchnia skrzydeł: około 400 cm² – największa wśród wszystkich motyli i ciem

  • Waga: samce ok. 25 g, samice ok. 28 g

  • Długość ciała: samice 39-40 mm, samce 30-36 mm

  • Kokon: pojedyncza poczwarka może ważyć nawet 18-19 g

Jedyną ćmą o większej rozpiętości skrzydeł jest biała wiedźma (Thysania agrippina) z Ameryki Południowej – ale pod względem powierzchni skrzydeł atlas pozostaje niezrównany.

Głowa węża na skrzydłach

Najbardziej charakterystyczną cechą ćmy atlas są końcówki przednich skrzydeł przypominające głowę węża. To nie przypadek – gdy ćma czuje zagrożenie, porusza skrzydłami w sposób naśladujący ruchy węża. Drapieżnik, myśląc że ma do czynienia z niebezpiecznym gadem, często rezygnuje z ataku.

Tajemnicze "okna"

Na każdym skrzydle znajdują się charakterystyczne trójkątne przezroczyste plamy zwane "fenestrami" (z łaciny: okna). Naukowcy uważają, że te "okna" pomagają rozbijać cień rzucany przez tak dużą ćmę – przepuszczając światło, utrudniają drapieżnikom rozpoznanie sylwetki owada.

Kolorystyka

Skrzydła mają ciepłe, rdzawo-brązowe tło z geometrycznymi wzorami w kolorach białym, czarnym, różowym i fioletowym. Każdy osobnik ma nieco inny wzór – jak odciski palców u ludzi.

Jaja

Samica składa 200-300 jaj na spodniej stronie liści roślin żywicielskich. Jaja są żółtawo-białe, owalne i pokryte lepką substancją, która przykleja je do liści. Wylęg następuje po około 2 tygodniach.

Gąsienica

Gąsienice ćmy atlas to prawdziwe machine do jedzenia! Są bladozielone z niebieskim odcieniem, pokryte woskową, białą substancją i miękkimi kolcami. Dorastają do 11-12 cm długości i przechodzą przez 5 stadiów wzrostu (tzw. wylinek). Stadium gąsienicy trwa około 4-5 tygodni.

W naturze żywią się liśćmi wielu roślin: cytrusów, cynamonowca, mango, gujawy, awokado i wielu innych. W hodowli akceptują też ligustr, czeremchę czy ambrowiec.

Poczwarka

Dojrzała gąsienica przędzie duży, jedwabny kokon wśród liści. Stadium poczwarki trwa zazwyczaj około 4 tygodnie, choć w niektórych warunkach może się wydłużyć (tzw. diapauza – stan uśpienia).

Dorosła ćma

Dorosła ćma atlas żyje tylko 5-7 dni (maksymalnie do 2 tygodni). Podobnie jak ćma kometa, nie posiada funkcjonalnego aparatu gębowego i w ogóle nie je! Żyje wyłącznie z zapasów tłuszczu zgromadzonych jako gąsienica.

Ćmy atlas są nocne – w dzień odpoczywają nieruchomo, a aktywne stają się po zmroku. Są słabymi lotnikami i zazwyczaj nie odlatują daleko od miejsca wyklucia.

Rozmnażanie

Rozmnażanie ćmy atlas to fascynujący proces, którego jedynym celem jest krótkie dorosłe życie tego owada.

Feromony i wykrywanie partnera

Samice wydzielają feromony z gruczołu na końcu odwłoka. Pozostają w jednym miejscu – najlepiej tam, gdzie prądy powietrza będą przenosić ich zapach. Samce potrafią wykryć te feromony z odległości kilku kilometrów! Używają do tego swoich szerokich, pierzastych czułków wyposażonych w wyspecjalizowane chemoreceptory.

Kopulacja

Kopulacja odbywa się nocą i może trwać kilka godzin. Po niej samica przez kilka dni składa jaja na liściach roślin żywicielskich, po czym oboje rodzice giną – wypełniwszy swoją biologiczną misję.

Ciekawostka

Ruch powietrza ułatwia samcom odnalezienie samic – w hodowli delikatna wentylacja może zwiększyć szanse na kopulację.

Jak odróżnić samca od samicy?

Rozróżnienie płci u ćmy atlas jest stosunkowo łatwe:

Samce

  • Mniejsze ciało (30-36 mm)

  • Węższe skrzydła, rozpiętość 21-23 cm

  • Szerokie, pierzaste czułki – najbardziej charakterystyczna cecha

  • Mniejsze "okna" na skrzydłach

Samice

  • Większe, masywniejsze ciało (39-40 mm)

  • Szersze skrzydła, rozpiętość 24-25 cm

  • Cienkie czułki z mniejszą ilością włosków

  • Większe "okna" na skrzydłach

Fascynujące fakty

W Indiach ćmy atlas są hodowane dla jedwabiu zwanego "fagara". W przeciwieństwie do tradycyjnego jedwabiu, ten jest brązowy, wełnisty i składa się z krótszych włókien – ale za to jest znacznie bardziej wytrzymały. Badania wykazały, że włókna jedwabiu atlas mają o 80% większą gęstość komórek niż jedwab zwykły!

Kokonowe portfele

Na Tajwanie puste kokony ćmy atlas są tradycyjnie używane jako... małe portfeliki na drobne monety! To unikalne rzemiosło wykorzystuje naturalną wytrzymałość i kształt kokonu.

Domatorki

Ćmy atlas spędzają całe życie w pobliżu jednego drzewa! Są słabymi, chwiejnymi lotnikami i nie przemieszczają się na duże odległości. W dzień oszczędzają energię, odpoczywając nieruchomo.

Ponad 20 gatunków

Rodzaj Attacus obejmuje ponad 20 gatunków i podgatunków. Populacja tajlandzka (którą oferujemy) jest uznawana za najwspanialszą – osiąga największe rozmiary i najintensywniejsze kolory. Pojedyncze samice z Tajlandii mogą złożyć ponad 300 jaj!

Sezon lotów

W naturze ćmy atlas latają przez cały rok, ale najliczniej występują między listopadem a styczniem – w porze suchej w Azji Południowo-Wschodniej.

Masz pytania? Jesteśmy dla Ciebie!

Życzymy fascynujących obserwacji giganta z tropików!

Udostępnij:FacebookWhatsApp

Zacznij hodowlę

Gotowy na własne motyle?

Odkryj nasze zestawy hodowlane i poczwarki tropikalnych motyli.